Economische effecten Smart Shipping

Geautomatiseerd en autonoom werkende systemen vinden steeds meer toepassing in de maatschappij. Zo ook in de wereld van het goederenvervoer en de binnenvaart. Verder geautomatiseerd of autonoom varen kan knelpunten in de binnenvaartsector, zoals het personeelstekort, verhelpen en de concurrentiepositie, ten opzichte van andere modaliteiten, verbeteren.

Achtergrond

In deze studie is gekeken naar de mate waarin geautomatiseerd en autonoom varen in 2020 werd toegepast in de binnenvaartsector. Hierbij is gekeken naar welke activiteiten reeds geautomatiseerd zijn, welke op korte termijn geautomatiseerd zouden kunnen worden en voor welke activiteiten nog veel onderzoek nodig is. Hierbij kan gedacht worden aan het autonoom varen op een rechte vaarweg, het al dan niet zelfstandig aanleggen van een schip en het in- en uitvaren van een sluis.

Op basis van de analyse zijn drie mogelijke ontwikkelpaden geschetst. Bij elk ontwikkelpad is rekening gehouden met drie aspecten, namelijk:

De investeringen die nodig zijn, zowel door de binnenvaartexploitanten zelf (wat kost het om een bepaalde technologie aan te schaffen) als door de overheid (wat moet er gebeuren om kades, bruggen en sluizen optimaal uit te rusten voor autonome vaartuigen)
De aanwezigheid van de benodigde slimme verzendtechnologieën. Hierbij gaat het niet alleen om de vraag of de technologieën bestaan, maar ook om de mate waarin ze beschikbaar zijn.
Het effect op de onderneming van de binnenvaartondernemer. Met andere woorden: wat levert de (substantiële) investering uiteindelijk op?

Per ontwikkelpad is vervolgens bepaald hoeveel schepen zullen overgaan op een vorm van automatisch of autonoom varen. De kosten en baten voor de binnenvaartondernemer zijn op een rijtje gezet en de kosten en baten voor de samenleving als geheel zijn bepaald. Expliciet is aandacht besteed aan de mogelijke impact op de Nederlandse scheepsbouwindustrie. In hoeverre heeft deze industrie baat bij de ontwikkeling, verkoop en plaatsing van dergelijke technologieën.

Belangrijkste bevindingen tot nu toe

Het onderzoek liet zien dat elk van de drie ontwikkelpaden potentie heeft. In alle paden zijn de baten hoger dan de kosten. Wel moet de overheid substantieel meer investeren om vergaande vormen van smart shipping mogelijk te maken.

De effecten voor de Nederlandse scheepsbouwsector lijken vooralsnog beperkt. Alhoewel een lichte toename in het aantal benodigde arbeidskrachten nodig is om alle technieken te kunnen ontwikkelen en installeren, zal de toename beperkt blijven.

De verwachting is dat als gevolg van een efficiëntie slag in de binnenvaartsector de gedaalde exploitatie kosten zullen leiden tot een kleine modal shift verschuiving. Een deel van de lading die nu per as vervoerd wordt, zal, als gevolg van smart shipping, deels per schip vervoerd worden.

Als gevolg van smart shipping toepassingen wordt de binnenvaartsector minder arbeidsintensief en neemt het aantal personen aan boord af. Dit leidt voor de schippers (en waarschijnlijk ook voor de verladers) tot lagere kosten om lading te vervoeren. Bovendien is er minder brandstof nodig om lading te vervoeren, wat leidt tot minder emissies van broeikasgassen en andere luchtvervuilende stoffen.

Meer weten? Lees onze volledige rapport.